Card image cap
Programy Prewencyjne / Edukacyjne

Zapraszamy do zapoznania się z ofertą programów prowadzonych przez Pństwową Inspekcję Pracy

Card image cap
Zobacz również

Kampanie społeczne prowadzone przez Państwową Inspekcję Pracy

Przeciwdziałanie negatywnym skutkom stresu w miejscu pracy

Stres jest zagrożeniem, które towarzyszy pracownikom i pracodawcom wszędzie prowadząc do zmniejszenia wydajności pracowników oraz do strat finansowych pracodawcy. Z nami sprawdzisz:

  • jakie stresory są charakterystyczne dla Twojego środowiska pracy,
  • jakie podjąć działania naprawcze, by podnosić komfort pracy pracowników i pracodawcy.

Więcej..

Zdrowie psychiczne w czasie epidemii – rady ekspertów WHO

Marta Bem

Obecna sytuacja epidemiczna oraz związane z tym zmiany w funkcjonowaniu społecznym mogą znacząco wpływać na nasze samopoczucie, wywołując niepokój oraz lęk.

W tym okresie powinniśmy zadbać zarówno o swoje zdrowie fizyczne, jak i psychiczne. Sprawdź, jak dbać o swoje samopoczucie.

1. Ogranicz korzystanie z mediów i trzymaj się faktów!

Obecnie w mediach pojawia się wiele informacji na temat epidemii, wiele spośród nich jest niesprawdzonych, niepełnych, wprowadzających w błąd, czy o charakterze sensacyjnym. Takie informacje wywołują negatywne emocje i mogą ich skłaniać do podejmowania nieracjonalnych działań.

Warto postawić na wiarygodne źródła informacji o epidemii i konsekwentnie się ich trzymać! Istotne wiadomości można znaleźć na następujących stronach:

Eksperci zalecają ograniczenie czasu poświęcanego każdego dnia na śledzenie informacji. o epidemii. Chodzi o to, żeby nie robić tego zbyt często czy wręcz non stop, lecz jedynie w ściśle określonych, najlepiej stałych porach, tak by pozostać zorientowanym, lecz nie być przytłoczonym przez nadmiar informacji.

2. Pozostań w kontakcie z innymi ludźmi!

Pomimo wprowadzonych ograniczeń w przemieszczaniu się ludzi, w celu zachowania dobrej kondycji psychicznej, trzeba utrzymywać kontakty z innymi ludźmi. Dzięki rozmowom, np. przez telefon czy różne komunikatory internetowe, można uzyskać nie tylko wsparcie i pociechę w trudnych chwilach, ale również poczucie bezpieczeństwa psychicznego.

Specjaliści podkreślają, że każdy w obecnej sytuacji ma prawo czuć się zestresowany i dlatego zachęcają do rozmawiania z zaufanymi osobami m.in. o swoich obawach, rozterkach i emocjach. Taka rozmowa może przynieść ulgę. Nie należy przy tym dezawuować czyjegoś lęku, czy bagatelizować go. Chodzi o wysłuchanie i sprawdzenie, co można zrobić w obecnej sytuacji.

„To normalne, że czujesz się smutny, zestresowany, zdezorientowany, przerażony i zły w czasie kryzysu. Rozmowa z ludźmi, którym ufasz, może ci pomóc. Bądź w stałym kontakcie z rodziną i przyjaciółmi” – czytamy w poradniku WHO na czas epidemii.

Jeśli ktoś jest samotny lub nie ma zaufanej osoby, z którą może porozmawiać, to warto, aby skorzystał ze specjalnych telefonicznych lub internetowych ośrodków wsparcia psychologicznego. Więcej informacji na temat różnych zdalnych form pomocy psychologicznej można uzyskać m.in. na stronach internetowych: pokonackryzys.pl, liniawsparcia.pl, pogotowieduchowe.pl, a także na stronach internetowych lokalnych ośrodków interwencji kryzysowej oraz pomocy społecznej. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia należy oczywiście dzwonić na numer alarmowy – 112.

3. Pomagaj innym!

Pomaganie innym osobom przynosi wymierne korzyści psychologiczne również tym, którzy tę pomoc świadczą. Warto więc angażować się w pomaganie bliskim, sąsiadom, znajomym, a także w różnego rodzaju działania prospołeczne – oczywiście na ile to możliwe w czasach epidemii, a więc z zachowaniem zalecanych przez służby sanitarne środków ostrożności i higieny.

4. Przygotuj plan działania!

Pozostając w domu, warto z wyprzedzeniem zaplanować sobie czas. To pomoże uniknąć chaosu, a także zmniejszy poziom niepewności.

5. Zadbaj o swoje ciało!

Eksperci przypominają, że dobra kondycja fizyczna, którą zapewnia m.in. zdrowa dieta, picie odpowiedniej ilości wody, właściwa higiena i regularna aktywność fizyczna, pozytywnie przekłada się na stan psychiki. Lekarze apelują także o ograniczenie konsumpcji alkoholu, wyrobów tytoniowych oraz narkotyków, gdyż, jak wiadomo, negatywnie wpływają one na cały organizm, w tym również na psychikę.

Jeśli chciałbyś/-łabyś zacząć ćwiczyć w domu, lecz nie za bardzo wiesz jak się do tego zabrać, można skorzystać, np. z programu telewizyjnego „Poranne rozciąganie z Pytaniem na Śniadanie i NFZ”, który jest emitowany w TVP 2 (codziennie między 8:00 a 8:45)  w programie prezentowane są codzienne nowe zestawy ćwiczeń, opracowane przez trenerów z organizacji Exercise is Medicine. Takie treningi można też obejrzeć na kanale YouTube Akademii NFZ. Dodatkowo, od 31 marca, na kanale Akademii NFZ publikowane zostały filmy z praktycznymi informacjami i poradami dotyczącymi zdrowia psychicznego, przygotowane we współpracy z psychoterapeutami. Oto tematy odcinków:

Lęk – co zrobić, by Tobą nie zawładnął?

  • Izoluj się, pozostając w kontakcie z innymi.
  • Kontrola – jak jej nie stracić?
  • Konflikty w rodzinie – jak do nich nie dopuścić?
  • Obniżenie nastroju – zrób nowy plan.
  • Lęk przed utratą pracy – jak sobie z nim poradzić?
  • Techniki relaksacji – jak się zregenerować?
  • Społeczna odpowiedzialność – myśl o innych.
  • Zespół stresu pourazowego – jak zadbać o swoją przyszłość?
  • Ruch to zdrowie, ale pamiętaj o bezpieczeństwie.

Adres internetowy cyklu „Wsparcie psychologiczne w czasie epidemii”: https://youtu.be/JHIPgNNpFcU

6. Rób to, co lubisz (w miarę możliwości)!

Z powodu wzmożonego lęku, napięcia i przygnębienia ludzie rezygnują z podejmowania aktywności, które dotychczas sprawiały im radość. To błąd! Specjaliści radzą, aby na ile to możliwe, kontynuować i rozwijać swoje hobby oraz pasje. Polecają też uczenie się nowych rzeczy i znajdowanie nowych form relaksu: mindfullness, techniki oddechowe czy joga.

7. Wysypiaj się!

Odpowiednia ilość i jakość snu wpływają zarówno na naszą kondycję fizyczną, jak i psychiczną. Dlatego eksperci radzą wypracować sobie dobre i stałe nawyki związane z nocnym wypoczynkiem.

8. Nie stygmatyzuj chorych!

Eksperci apelują o właściwe, niedyskryminujące odnoszenie się do osób, które zachorowały na Covid-19. Chodzi m.in. o używanie adekwatnego języka. Na stronie WHO czytamy:

„Nie mówmy o ludziach zmagających się z tą chorobę jako o kolejnych przypadkach Covid-19, o ofiarach, czy też o rodzinach z Covid-19. Oni są po prostu ludźmi, którzy zachorowali na Covid-19, ludźmi, którzy są leczeni z powodu Covid-19 czy wreszcie ludźmi, którzy wyzdrowieli z Covid-19. Po powrocie do zdrowia te osoby wrócą do pracy i normalnego życia wśród ludzi. Ważne jest więc ostrożne operowanie stygmatyzującą etykietką Covid-19 w odniesieniu do tych konkretnych ludzi”.


Celem programu prewencyjnego Państwowej Inspekcji Pracy pt. Przeciwdziałanie stresowi w miejscu pracy jest:
  • popularyzowanie wiedzy na temat stresu, jego źródeł, przebiegu, spustoszeń jakie wywołuje w naszych organizmach,
  • metod radzenia sobie ze stresem w miejscu pracy,
  • popularyzacja wiedzy na temat źródeł zagrożeń psychospołecznych tj. mobbing, dyskryminacja, nierówne traktowanie, molestowanie, molestowanie seksualne, agresja i przemoc w miejscu pracy,
  • metod radzenia sobie z zagrożeniami psychospołecznymi w miejscu pracy,
  • poprawa stosunków międzyludzkich w zakładzie pracy, a tym samym stworzenie dobrego klimatu do pracy zespołowej,
  • obniżenie poziomu stresu spowodowanego narastającymi konfliktami,
  • poprawa komfortu pracy,
  • złagodzenie negatywnych skutków stresu...

  • Więcej..

Jak działa program?
ZASADY PRZYSTĄPIENIA DO PROGRAMU PREWENCYJNEGO:

Do programu prewencyjnego zapraszamy wszystkich zainteresowanych pracodawców. Udział w programie jest całkowicie bezpłatny.
Pracodawca przystępujący do programu prewencyjnego może wybrać jedną z trzech ścieżek realizacji programu w jego zakładzie pracy:

W zakładzie pracy realizowane jest jedynie szkolenie dot. przeciwdziałania stresowi i/lub innym zagrożeniom psychospołecznym w miejscu pracy.

W zakładzie pracy realizowane jest jedynie analiza sytuacji w kontekście stresogenności cech pracy w przedsiębiorstwie poprzez:

  • przeprowadzenie badania stresogenności cech pracy przy użyciu Skali Ryzyka Psychospołecznego (narzędzia przygotowanego przez Instytut Medycyny Pracy);
  • przygotowanie raportu zawierającego analizę sytuacji w przedsiębiorstwie oraz dobre praktyki mające na celu poprawę psychospołecznych warunków pracy;
  • przekazanie pracodawcy raportu.

W zakładzie pracy realizowane jest szkolenie dot. przeciwdziałania stresowi i/lub innym zagrożeniom psychospołecznym w miejscu pracy oraz badanie stresogenności cech pracy przy użyciu Skali Ryzyka Psychospołecznego (narzędzia przygotowanego przez Instytut Medycyny Pracy).

Dodatkowo pracodawca może także zgłosić chęć przeprowadzenia ponownego badania stresogenności cech pracy przy użyciu Skali Ryzyka Psychospołecznego (narzędzia przygotowanego przez Instytut Medycyny Pracy). Następnie zostanie przygotowany raport składający się dwóch części:

  • analiza sytuacji w przedsiębiorstwie
  • analiza porównawcza sytuacji wynikającej z badania nr 1 i nr 2.

Dodatkowo pracodawca może także zgłosić chęć przeprowadzenia ponownego badania stresogenności cech pracy przy użyciu Skali Ryzyka Psychospołecznego (narzędzia przygotowanego przez Instytut Medycyny Pracy). Następnie zostanie przygotowany raport składający się dwóch części:

  • a)analiza sytuacji w przedsiębiorstwie
  • b) analiza porównawcza sytuacji wynikającej z badania nr 1 i nr 2.
OPIS NARZĘDZIA – SKALA RYZYKA PSYCHOSPOŁECZNEGO

Metoda do badania ryzyka psychospołecznego „Skala Ryzyka Psychospołecznego” składa się z 3 podstawowych ankiet, które są jednakowe dla pracowników wszystkich sektorów i zawierają pytania dotyczące różnych aspektów funkcjonowania pracowników i środowiska pracy. Część 4 ankiety zawiera listę stresorów charakterystycznych dla określonej branży (np. bankowej, budowlanej, chemicznej, energetycznej, górniczej, handlowej, kulturalnej, łącznościowej, metalowej, naukowej i oświatowej, ochrony zdrowia, służby komunikacji miejskiej, spożywczej, transportowej, turystycznej).


Pierwsza część (A) zawiera wstęp i instrukcję dla osób badanych, oraz pytania o dane demograficzne, takie jak: płeć, wiek, wykształcenie, stan cywilny, miejsce zamieszkania, stanowisko, staż pracy, formę zatrudnienia, oraz status formalny w firmie.

Druga część (B) zawiera pytania dotyczące skutków ponoszonych przez pracodawcę i pracowników i odnosi się do takich zagadnień jak: samoocena stanu zdrowia, absencja, częstość ulegania wypadkom przy pracy, ocena zdolności do pracy, zadowolenie z 7 aspektów pracy (rodzaju wykonywanej pracy, sposobu zorganizowania pracy, warunków pracy, wynagrodzenia, możliwości rozwoju zawodowego, relacji z przełożonymi i relacji z kolegami/koleżankami), poziom zaangażowania w pracę (wraz z uzasadnieniem tego zaangażowania), oraz chęć zmiany pracy, działu lub stanowiska. Wyniki uzyskane na podstawie danych z tej części pozwolą, w połączeniu z wynikami pozostałych części narzędzia, na oszacowanie ryzyka psychospołecznego jakie ponosi pracodawca i pracownicy.

Trzecia część (C; nazwana roboczo „ankietą ogólną”) zawiera 50 pytań dotyczących cech pracy, które mogą stanowić potencjalne zagrożenie psychospołeczne. Cechy te odnoszą się do dziewięciu grup zagrożeń wymienianych min. w projekcie PRIMA-EF (Zarządzanie Ryzykiem Psychospołecznym – Ramowe Podejście Europejskie, Międzynarodowa Organizacja Zdrowia, 2008), takich jak: związane z treścią pracy, obciążeniem pracą i tempem pracy, czasowymi ramami pracy, kontrolą, kulturą i funkcjami organizacji, stosunkami międzyludzkimi w pracy, rolą w organizacji, rozwojem kariery, oraz relacją praca-dom. Osoby badane ustosunkowują się do każdej z wymienionych cech pracy na dwóch wymiarach: (1) czy dana cecha występuje/nie występuje w ich miejscu pracy, oraz (2) jeśli dana cecha występuje to na ile oceniają ją jako stresującą/nie stresującą.

Czwarta część (D) posiada 15 wersji i zawiera pytania skierowane do pracowników z 15 sektorów. Składa się z 9-16 pytań, w zależności od sektora: dla sektorów wymienianych przez Międzynarodową Organizację Pracy jako najbardziej narażone pod względem zagrożeń psychospołecznych, jak np. sektor ochrony zdrowia, w tej części ankiety zawartych jest więcej pytań. Podobnie jak w ankiecie ogólnej, osoby badane ustosunkowują się do każdej z wymienionych cech pracy na dwóch wymiarach: (1) czy dana cecha występuje/nie występuje w ich miejscu pracy, oraz (2) jeśli dana cecha występuje to na ile oceniają ją jako stresującą/niestresującą.